Menu


1879-1929


Lata 20-40 XX wieku


Lata 50–80 XX wieku


Pętla tramwajowo - autobusowa "Turkusowa"

* * *

Basen Górniczy po remoncie

Trochę historii

W drugiej połowie lat 20. XX wieku za czasów zarządu niemieckiej komunikacji miejskiej po ciężkim kryzysie następowała stopniowa poprawa sytuacji finansowej, co pozwalało na uruchamianie kolejnych tras tramwajowych. Nie inaczej było z trasą na ulicy Gdańskiej, w 1925 roku doprowadzono ją do obecnej Stoczni Pomerania, by rok później w czwartym kwartale 1926 roku dotrzeć w okolice mostu Cłowego a w czerwcu 1927 roku przekroczyć go. W ten sposób tramwaj przekroczył trzecią po Odrze i Parnicy rzekę - Regalicę - a centrum miasta zyskało bezpośrednie połączenie z nowo otwartym lotniskiem w Dąbiu.

Dzięki temu trasa do lotniska, którą poruszała się linia 1 była najdłuższą trasą w mieście i wynosiła ona 11.586 metrów w tamtym okresie (Tor Kolarski przy Wojska Polskiego do końcówki przy lotnisku). Końcówka trasy w miejscu, gdzie obecnie znajduje się stacja benzynowa. Linia 1 przestała kursować na trasie do lotniska na początku 1945 roku. Nie udało mi się znaleźć w opracowaniach dokładnej daty zaprzestania kursowania tramwajów tą trasą dlatego przyjmuję, że tak było naprawdę.

A tak to się zaczęło

W drugiej dekadzie kwietnia 2013 roku podpisano umowę na budowę linii tramwajowej na odcinku od Basenu Górniczego do osiedla Słonecznego na zapleczu marketu „Selgros”. Pętla „Turkusowa” jest elementem składowym tej trasy. Początek powstawania pętli to kwiecień 2013 a zakończenia budowy też kwiecień 2015 roku.

Jest pętlą pośrednią, bo dalszy ciąg budowy SST ma biec dalej, aż do Kijewa. Zgodnie z projektem, poprowadzono torowiska trasy SST pod istniejącym wiaduktem linii kolejowej numer 351 (E- 59) Szczecin Główny - Szczecin Dąbie - Świnoujście – Poznań na odcinku między stacjami Szczecin Dąbie i Szczecin Zdroje, gdzie właśnie zlokalizowano pętlę "Turkusowa".

Na samej pętli wykonawca wybudował przejście dla pieszych pod torami tramwajowymi, wraz z pochylniami dla osób niepełnosprawnych. Wybudował również cztery perony z nowymi wiatami, po dwa dla wysiadających i wsiadających. Postawiono budynek socjalno - kasowy i budynek podstacji zasilający trakcję napowietrzną. Wybudowano także chodniki biegnące pod wiaduktem linii numer 351, jak również od strony ulicy Turkusowej pod wiaduktem nieużywanej trasy kolejowej biegnącej do elektrociepłowni. Splantowano i uporządkowano teren wraz z nasadzeniem drzew.

pętla Turkusowa - tramwajowa
Jak na razie, pętla "Turkusowa" budzi wielkie kontrowersje, bo wybudowano ją w szczerym polu w oddaleniu od pierwszych bloków mieszkalnych osiedla Słonecznego. Urząd Miasta - Wydział Inwestycji Miejskich zawalił sprawę nie wpisując w inwestycję SST budowy również pętli autobusowej łącznie z infrastrukturą.

Miasto również pokpiło sprawę i spóźniło się z ogłoszeniem osobnego przetargu na te prace. Budowa ma przebiegać w trybie "zaprojektuj i wybuduj". Mają zostać wybudowane m.in. nowe drogi, ścieżki rowerowe, pętla autobusowa z czterema zadaszonymi peronami oraz parking rowerowy. Pętla ma mieć połączenie z ulicami Jasną i Walecznych. Firma Zakład Robót Inżynieryjno - Budowlanych Andrzej Dykowski ze Szczecina, która wygrała przetarg ma 16 miesięcy na wykonanie zadania od chwili podpisania umowy. Jak wszyscy zauważyli, że po uruchomieniu tramwaju na pętli przy Turkusowej prace będą prowadzone jeszcze przez co najmniej osiem miesięcy.

pętla Turkusowa - tramwajowa
Zapowiadana przez ZDiTM wielka reorganizacja komunikacji na prawobrzeżu legła w gruzach. Przeniesiono ją na 2016 rok z powodu braku w tym rejonie dróg dojazdowych, które umożliwiłyby skomunikowanie "Turkusowej" liniami autobusowymi komunikacji miejskiej, obsługującymi prawobrzeże miasta. Jak zapewnia ZDiTM, pętla ma zyskać też dogodne połączenie z pobliskim przystankiem kolejowym Szczecin Zdroje. Wynika z tego, że miasto musi wybudować nowy układu dróg w tej części Prawobrzeża.

widok na pętlę Turkusowa

11 kwietnia 2015 roku wykonawca trasy - konsorcjum Tramwaje Szczecińskie i Strabag zgłosiły miastu zakończenie budowy i oczekują z jego strony na odbiory techniczne. Trochę to potrwa. Również z powodu nie zakończonej inwestycji przez Energopol Szczecin, przebudowy torowisk na odcinku ulic Energetyków, Gdańskiej wraz z przebudową pętli na Basenie Górniczym. Prawdopodobnie tramwajem na pętlę „Turkusowa” pojedziemy chyba pod koniec czerwca 2015 roku.

Historyczne przekroczenie Regalicy przez komunikację tramwajową

pętla Turkusowa - tramwajowa
Trasa od Basenu Górniczego do pętli na Turkusowej wybudowana przez konsorcjum firm Szybki Tramwaj Sp. z o. o. i STRABAG Sp. z o. o., (utworzonej na potrzeby tego przedsięwzięcia), dwanaście lat po oddaniu do użytku mostu Pionierów z wydzielonym dla niej pasem, została sprawdzona przez komisje odbierającą inwestycje.

W ciągu dwóch lat wybudowano między innymi 8 km nowych torów tramwajowych wraz z całą infrastrukturą podziemną i nadziemną niezbędną do prawidłowego funkcjonowania trasy tramwajowej. Projekt w całości finansował wykonawca wykładając na ten cel 165 mln zł brutto. Wydział Inwestycji Miejskich Urzędu Miasta zwróci pieniądze konsorcjum po oddaniu trasy do użytku.

pętla Turkusowa - tramwajowa
Trasa SST od maja 2015 czekała po odbiorach technicznych na przejazd techniczny tramwaju, który ma za zadanie sprawdzenie poprawności położenia torów i ich skrajni, powieszonej trakcji napowietrznej, czy też poprawności wykonania peronów na przystankach "Lotnisko", "Gryfińska" i na samej pętli "Turkusowa".

Po 70 latach od ostatnich kursów linii 1 pod zarządem komunikacji niemieckiej (Tor Kolarski - Lotnisko Dąbie), rozpoczął się o godzinie 10:00 w dniu 17 sierpnia 2015 roku historyczny przejazd tramwaju po nowo wybudowanej trasie, przejazd był przejazdem technicznym, który ma zakończyć odbiór całkowity inwestycji.

Do testowania trasy został wysłany wagon Tatra KT4Dt - 131, którym jak w poprzednich testach na trasie Most Długi - Basen Górniczy kierował Pan Roman Mirek. Było to możliwe dzięki zakończeniu odbiorów zmodernizowanej trasy tramwajowej od Mostu Długiego do Basenu Górniczego wraz z pętlą w dniach 11 i 12 sierpnia 2015 roku. Przejazd i próby odbyły się bez niespodzianek na czterokilometrowym odcinku od Basenu Górniczego przez przystanek "Lotnisko", "Gryfińska" do pętli "Turkusowa".

pętla Turkusowa - tramwajowa
18 sierpnia 2015 odbyły się przejazdy wagonów Swing - 825 i Moderus Beta - 601, by zyskać pewność, że wszystkie typy wagonów pokonają całą trasę bezkolizyjnie.

Sensacje i zdziwienie kierowców jadących do centrum wywołała szybka jazda tramwaju od przystanku "Lotnisko" do Basenu Górniczego. Niskopodłogowy Swing pobił rekord prędkości, rozwinął na torach ponad 70 kilometrów na godzinę a dokładnie 72.

Jest to historyczna data przekroczenia linii tramwajowej komunikacji szczecińskiej po jej wybudowaniu do miejsca, gdzie zbudowano 80 tysięczną enklawę miasta z osiedlami "Słoneczne", Majowe", "Bukowe", "Nad Rudzianką". Jest, to jak sądzę kontynuacja zamysłu tramwajarzy niemieckich aby połączyć poprzez komunikację tramwajową obie połówki miasta. Mieszkańcy miasta pojadą nową trasą od 29 sierpnia 2015 (pierwsze dwa dni za darmo) w ramach promocji zafundowanej przez rajców.

pętla Turkusowa - tramwajowa
Jeszcze pozostaje kwestia wybudowania drugiej części pętli - pętli autobusowej wraz z jej infrastrukturą, która ma zostać oddana do użytku w 2016 roku. W ramach zadania mają powstać cztery perony, ale też parking dla samochodów osobowych na sześćdziesiąt miejsc, zadaszony parking bike&ride dla rowerów i drogi dla nich. Pętla i parking rowerowy ma zostać wyposażony w monitoring. W programie funkcjonalno-użytkowym przewidziano także dwie automatyczne toalety.

W momencie uruchomienia tramwaju nie będzie miejsca do przesiadek z autobusu na tramwaj przez jakieś pół roku. To pokrzyżowało plany ZDiTM-u, któremu marzyło się, aby z pętli "Turkusowa" wychodziły cztery linie tramwajowe tj. na Niebuszewo, Krzekowo, Gumieńce i Pomorzany i uruchomieniu autobusu pośpiesznego z pętli przez Autostradę Poznańską (Krygiera), Taczaka i Obwodnicę Śródmiejską, byłaby linią okólną i z najdłuższą trasą przejazdu. Oddanie pętli autobusowej wymusi nową organizację komunikacji na prawobrzeżu. Na pętlę zawitają na razie dwie linie tramwajowe 2 i 8.

SST w liczbach

pętla Turkusowa - tramwajowa
Wykonawca zbudował czterokilometrowe podwójne torowisko wraz z kompletną nowoczesną infrastrukturą techniczną umożliwiającą zdalne sterowanie urządzeniami torowymi. Ponadto powieszono sieć trakcyjną o długości 8,2 km, wykop obudowany (789 m), estakady nad ulicą Hangarową (66 m), wiadukt i kładkę technologiczną w ciągu ulicy Batalionów Chłopskich (17 m), a także kładkę - przystanek Lotnisko (75 m). w trakcie budowy zużyto 20.463 metrów sześciennych betonu, 1322 ton stali zbrojeniowej. Z wykopu usunięto 30 tysięcy m3 ziemi, a na nasyp użyto 57 tysięcy metrów sześciennych ziemi.

Pętla Turkusowa - część autobusowa

pętla Turkusowa - autobusowa
Jak wspomniałem wyżej pętla autobusowa miała być oddana do eksploatacji w czerwcu 2016 roku. Niestety oddano ją po półtorarocznym uruchomieniu części tramwajowej pętli Turkusowa tj. 29 stycznia 2018 roku, bo firma Zakład Robót Inżynieryjno - Budowlanych Andrzej Dykowski ze Szczecina, która wygrała przetarg nie spełniła oczekiwań miasta (zerwano umowę).

pętla Turkusowa - autobusowa
Urząd Miasta ogłosił nowy przetarg do, którego zgłosił się 5 firm. 1 września 2016 roku UM wybrał firmę MUSING sp. z o.o. Sp. ze Szczecina, Która zaoferowała wykonanie zadania za 7 205 374,56 zł i która miała 10 miesięcy na wykonanie zadania od chwili przejęcia placu budowy.

pętla Turkusowa - autobusowa
10 października 2016 roku firma Müssing rozpoczęła od przygotowania sobie terenu do dalszych prac, poprzez wykarczowanie krzaków i drzew przy skarpie kolejowej biegnącej wzdłuż ulicy Turkusowej do skrzyżowania z ulicą Jasną/Przelotową. Do Świąt Bożego Narodzenia firma i jej wykonawcy trzymali dobre tempo robót. Na okres świąteczny przez około dwa tygodnie prace zostały wstrzymane. Po okresie świątecznym tempo prac raz rosło to spowalniało i w ten sposób firma załapała opóźnienie. Po wielu zapowiedziach terminów oddania pętli autobusowej, które nie były dotrzymywane.

pętla Turkusowa - autobusowa
Po wielu perturbacjach w dniach 11 - 12 grudnia 2017 roku przedstawiciele UM i ZDiTM przystąpili do końcowego odbioru inwestycji. Przy pętli tramwajowej w części autobusowej powstały nowe perony, parking dla samochodów i drogi dojazdowe, a 13 grudnia przedstawiciele kolei sprawdzali prawidłowość wykonania przejazdu kolejowego na przecięciu ulic Jasna/Przelotowa. 27 grudnia 2017 roku UM przekazał informacje o zakończeniu odbiorów technicznych pętli autobusowej Turkusowa.

Inwestycja była uzupełnieniem istniejącej infrastruktury części tramwajowej, zakończyła się z półtorarocznym opóźnieniem. A to wszystko z powodu rezygnacji z pierwszego wykonawcy czy też z przeciągającymi się uzgodnieniami z PKP.

Mieszkańcy i pasażerowie oczekiwali na informację do 18 stycznia 2018 roku, kiedy ZDiTM wydał komunikat, w którym ujawniono wprowadzone zmiany w kursowaniu linii autobusowych obsługujących Prawobrzeże.

Po trzech latach od oddania do eksploatacji pętli tramwajowej "Turkusowa" tudzież po ośmiu miesiącach części autobusowej, dotarło do decydentów, że konieczne jest oświetlenie terenu na odcinku od przystanku Jaśminowa ZUS, do przejścia pod wiaduktem kolejowym tuż przy ulicy Turkusowej. Ciemności panujące na tym odcinku powodowały lęk pasażerów przed korzystaniem z tego chodnika.

W dniu 9 lipca 2018 roku na stronie UM ukazało się ogłoszenie o przetargu na „Budowa oświetlenia ciągów pieszych przylegających do trasy Szczecińskiego Szybkiego Tramwaju na odcinku od przystanku Jaśminowa do pętli Turkusowa w Szczecinie”.

Termin składania ofert przewidziano na 24 lipca 2018 roku. W tym dniu otwarto oferty, zgłosiły się 3 firmy ze Szczecina, Goleniowa i Chociwla. Miasto przeznaczyło na ten cel 250 tysięcy złotych. 10 sierpnia 2018 wybrano firmę Zakład Robót Elektro-Energetycznych Przemysław Jurczak z Goleniowa, która zaproponowała kwotę 182 331,59 zł.

W ramach tego przetargu ma stanąć 34 latarnie typu parkowego. Wykonawca ma na wykonanie oświetlenia 4 miesiące od chwili podpisania umowy.

* * *



Lata 90 XX wieku


Wiek XXI


Linki



Copyright © Janusz Światowy, 2002
Wszelkie prawa zastrzeżone.