Menu


1879-1929


Lata 20-40 XX wieku


Lata 50–80 XX wieku


Historia linii

* * *

Linia 9: Głębokie < -- > Potulicka

Trasa:

Głębokie – Wojska Polskiego – Wawrzyniaka – Bohaterów Warszawy – Krzywoustego – 3 Maja – Narutowicza – Potulicka

Historia

W celu odciążenia przeładowanych linii 5 i 7 w roku 1953 powstaje linia tramwajowa 9, która wykonuje kursy na odcinku Żołnierska – Wawrzyniaka. Już rok później zmieniono trasę „dziewiątki”. Zaczęła kursować na odcinku:

Gocław – Światowida – Wiszesława - Dębogórska – Ludowa – Druckiego Lubeckiego - Stalmacha – Nocznickiego – Firlika - Dubois – Parkowa – Malczewskiego – Matejki – Plac Żołnierza Polskiego – Obr. Stalingradu – Wojska Polskiego – Jagiellońska – Bohaterów Warszawy – Wawrzyniaka.

Brak motorniczych pod koniec 1955 roku spowodował zawieszenie linii 9, lecz została ona ponownie uruchomiona na początku następnego roku. 1 października 1957 roku „dziewiątka” została zlikwidowana z powodu małej frekwencji.

16 października 1958 roku powstaje linia szczytowa 1 Bis, która pięć lat później zostaje przenumerowana na linię 9 i kursuje na trasie Potulicka – Narutowicza – 3-go Maja – Brama Portowa – Wojska Polskiego – Zajezdnia Pogodno, a 26 kwietnia1965 roku wydłużono ją do Głębokiego.

W 1973 roku zostaje oddane do użytku torowisko tramwajowe w ciągu ulic Krzywoustego i Bohaterów Warszawy. W związku z tym linia 9 zmienia trasę i kursuje na takim samym odcinku jak w dniu dzisiejszym.

Remonty i objazdy

Z powodu remontu Mostu Długiego od 26 kwietnia 2000 roku linia 9 zostaje skierowana do Dworcowej. Natomiast pod koniec września rozpoczął się remont skrzyżowania ulic Wawrzyniaka i Bohaterów Warszawy w związku z tym „dziewiątka” zostaje zawieszona do 31 października.

W dniach 25 czerwca do 27 października 2005 roku trwa remont ulicy Krzywoustego, linia 9 zmienia trasę i kursuje z Głębokiego na Basen Górniczy przez Jagiellońską, Plac Rodła, Plac Żołnierza Polskiego do Bramy Portowej.

Remont na Gumieńcach w 2006 roku spowodował zawieszenie linii 8 i w związku z tym „dziewiątka” została wydłużona od Bramy Portowej na Basen Górniczy na okres od 21 sierpnia do 28 października 2006 roku.

Kolejny rok przyniósł kolejne zmiany spowodowane remontami tym razem alei Bohaterów Warszawy. Od 2 lipca linia 9 kursowała od Potulickiej do Placu Sprzymierzonych po takiej samej trasie jak „jedynka”, a następnie przez aleję Piastów, Jagiellońską, Bohaterów Warszawy do Głębokiego.

Następnie 18 września „dziewiątka” uległa skróceniu i kursowała tylko w dni powszednie w godzinach szczytu na odcinku Głębokie – Piastów, spowodowane to było brakiem motorniczych. Dopiero 1 grudnia 2007 roku linia 9 powróciła na swoją stałą trasę.

Kolejna zmiana trasy tramwajów linii 9 nastąpiła 16 października 2009 roku, kiedy to z powodu remontu torowiska na placu Kościuszki linię 9 skierowano następującym objazdem: aleja Niepodległości - plac Żołnierza Polskiego - ulica Matejki - aleja Piłsudskiego - aleja Piastów - ulica Jegiellońska. 20 października 2009 roku tramwaje linii 9 wróciły na swoją trasę. Podobnie linia 9 kursowała w dniach od 6 do 9 listopada 2009 roku. Wiązało się to również z remontem torowiska na placu Kościuszki.

10 kwietnia 2010 roku z powodu rozpoczęcia remontu torowiska w alei Bohaterów Warszawy linia 9 została zawieszona. Wraz z zakończeniem remontu 22 maja 2010 roku linia 9 powróciła na szczecińskie torowiska.

Od 14 maja 2012 roku w związku z 3 etapem przebudowy Bramy Portowej linia 9 zmieniła trasę i jeździła z Głębokiego przez Jagiellońska i Piastów na Pomorzany. Trwało to do 20 maja 2012 roku. Wówczas plany brygad przedstawiały się następująco:

Dni powszednie

• 9/1 - (4:48-20:41)
• 9/2 - (6:10-23:11)
• 9/3 - (5:03-20:31)
• 9/4 - (5:18-23:31)
• 9/5 - (5:38-22:56)
• 9/6 - (4:32-23:16)
• 9/7 - (4:51-20:14)
• 9/8 - (8:33-11:51 zadanie łączone z 12/5)
• 9/9 - (18:01-19:50 zadanie łączone z 12/4)

Soboty

• 9/1 - (5:09-19:41)
• 9/2 - (8:47-22:56)
• 9/3 - (4:33-23:16)
• 9/4 - (4:53-18:34)
• 9/5 - (7:44-23:11)
• 9/6 - (5:13-19:21)
• 9/7 - (8:04-23:31)

Dni świąteczne

• 9/1 - (5:09-19:41)
• 9/2 - (4:33-22:56)
• 9/3 - (8:44-23:16)
• 9/4 - (4:53-18:34)
• 9/5 - (10:47-23:11)
• 9/6 - (5:13-19:21)
• 9/7 - (10:52-23:31)

Następna zmiana trasy nastąpiła już 21 maja 2012 roku przy czwartym etapie przebudowy węzła Brama Portowa, gdzie linia jeździła z Głębokiego przez Wyszyńskiego i Kolumba na Pomorzany. Taki stan rzeczy trwał do 3 czerwca 2012 roku. Ostatnia zmiana trasy linii przy piątym etapie przebudowy Bramy Portowej, gdzie 9 jeździła na trasie Głębokie - Plac Rodła. Trwało to od 3 czerwca do 1 lipca 2012 roku.

Obsługa

Od samego początku uruchomienia „dziewiątki” obsługę nad nią przejęła zajezdnia Pogodno. Na linii możemy spotkać solówki (w dni świąteczne) lub składy wagonów 105N i pochodnych, Tatry T6A2D. Podstawę obsługową w dni powszednie stanowią wagony KT4Dt. W trakcie eksploatacji wagonów 102Na również ten typ wozów pojawiał się na „dziewiątce”. Linia 9 obsługiwana jest poza wakacjami w dni powszednie przez 7 brygad całodziennych (wagony KT4Dt) i trzy dodatki. Ich rozkład wygląda następująco:

• 9/1 - (4:48-20:28)
• 9/2 - (6:10-23:16)
• 9/3 - (5:03-23:29)
• 9/4 - (5:18-19:29, zadanie łączone z 7/14)
• 9/5 - (5:38-19:38, zadanie łączone z 8/7)
• 9/6 - (4:34-20:02, zadanie łączone z 8/8)
• 9/7 - (4:53-20:04)
• 9/8 - (8:57-11:59, zadanie łączone z 1/3)
• 9/9 - (17:57-22:56, zadanie łączone z 1/6)
• 9/10 - (18:33-23:09, zadanie łączone z 1/2)

soboty - 6 wagonów KT4Dt:

• 9/1 - (5:09-23-23:09)
• 9/2 - (4:35-23:29)
• 9/3 - (4:55-18:22, zadanie łączone z 1/5)
• 9/4 - (7:24-22:56)
• 9/5 - (5:15-23:16)
• 9/6 - (9:07-20:11, zadanie łączone z 1/4)

niedziela:

• 9/1 - (10:42-23:09, zadanie łączone z 1/4)
• 9/2 - (5:09-23:29)
• 9/3 - (9:44-18:22, zadanie łączone z 1/5)
• 9/4 - (4:35-22:56)
• 9/5 - (4:55-23:16)
• 9/6 - (5:15-20:11)

specjalny - Boże Narodzenie, Nowy Rok i Wielkanoc:

• 9/1 - (5:12-23:26)
• 9/2 - (9:35-19:27, zadanie łączone z 12/4)
• 9/3 - (4:36-23:36)
• 9/4 - (5:00-23:02)

Remont Potulickiej i Narutowicza

Z dniem 15 kwietnia 2014 roku z powodu kolejnego etapu długo oczekiwanej modernizacji ulicy Potulickiej i ulicy Narutowicza ZDiTM zmienił trasę linii 9. W związku z powyższym wyłączono ulice Potulicką, od jej początku za pętlą tramwajową do skrzyżowania z ulicą Narutowicza (ze skrzyżowaniem włącznie), jak również ulice Narutowicza na odcinku od ulicy Potulickiej do alei 3 maja.

Linia jeździła na trasie Głębokie – aleja Wojska Polskiego - plac Szarych Szeregów - Piastów - plac Kościuszki - Piastów - Powstańców Wielkopolskich - Pomorzany.

Później, bo już 12 maja 2014 roku linia zostaje zawieszona z powodu remontu torowisk i trakcji napowietrznej w ciągu ulicy Wawrzniaka. Wymiana torowiska i trakcji napowietrznej prawdopodobnie potrwa około półtora miesiąca, jak również trwającej przebudowy ulicy Potulickiej i Narutowicza.

Z powodu trwającą dalej przebudową ulicy Potulickiej i Narutowicza ZDiTM z dniem 5 lipca 2014 zmienił trasę linii, która jeździła na jednokierunkowej trasie półokólnej. Linia kursowała na trasie:

GłębokieWojska Polskiego – Wawrzyniaka – Bohaterów Warszawy – plac Kościuszki – Krzywoustego – plac Brama Portowa – aleja Niepodległości – plac Żołnierza Polskiegoplac Rodła – aleja Piłsudskiego – plac Grunwaldzki – aleja Piłsudskiego – plac Szarych Szeregów – aleja Wojska Polskiego – Głębokie

Po dwuletniej nieobecności na swoją stałą trasę od 1 września 2015 powraca tramwaj linii 9 na odcinku od Bramy Portowej do pętli Potulicka i kursuje na trasie:

Głębokie – aleja Wojska Polskiego – Wawrzyniaka – Bohaterów Warszawy – Krzywoustego – plac Kościuszki – Krzywoustego – plac Brama Portowa – 3 Maja – Narutowicza – Potulicka – Potulicka

Linie obsługuje Zajezdnia Pogodno, która wystawia brygady:

Dzień powszedni:

• 9/1 - (4:48-22:56)
• 9/2 - (6:10-20:28)
• 9/3 - (5:03-23:16)
• 9/4 - (5:18-23:09)
• 9/5 - (5:40-20:23)
• 9/6 - (4:38-23:25
• 9/7 - (4:53-20:04)

soboty:

• 9/1 - (5:09-22:56)
• 9/2 - (4:39-19:11)
• 9/3 - (5:44-23:16)
• 9/4 - (4:59-23:09)
• 9/5 - (5:04-22:33)
• 9/6 - (5:11-23:25)

Dzień świąteczny:

• 9/1 - (7:42-22:56)
• 9/2 - (5:09-19:11)
• 9/3 - (7:02-23:16)
• 9/4 - (4:39-23:09)
• 9/5 - (4:59-22:33)
• 9/6 - (5:11-23:25)


W dniach 16 września - 24 października 2017 w związku z remontem torowiska, po 12 latach jego eksploatacji w ciągu ulicy Krzywoustego na odcinku od placu Zwycięstwa do placu Kościuszki wykonywano prace związane z uzupełnieniem ubytków podbudowy w strefie okołoszynowej i naprawiano nawierzchnie bitumiczną w obrębie torowiska.

Z powodu tych prac została zmieniona organizacja ruchu i tramwaje zostały skierowane objazdami do swoich punktów docelowych lub innych. Linia "9" jechała na Pomorzany, a nie tak jak zwykłe na Potulicką.

Z Głębokiego jechała przez aleje Wojska Polskiego - Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy skręcała w Jagiellońską i dalej Piastów — plac Kościuszki — Piastów — plac Szyrockiego — aleja Powstańców Wielkopolskich — Budziszyńska.

Głębokie <—> Pomorzany
aleja Wojska Polskiego — Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy — Jagiellońska — Piastów — plac Kościuszki — Piastów — plac Szyrockiego — aleja Powstańców Wielkopolskich — Budziszyńska

Przewidywano zakończenie prac na 28 października 2017 roku, ale zakończono je 24 października i w związku z tym linia 9 powróciła na swoją stałą trasę.

W dniach 13 października 2018 - 15 lutego 2019 roku linia 9 jeździła na skróconej trasie do zajezdni tramwajowej „Pogodno”, z powodu kolejnego etapu przebudowy skrzyżowania Wojska Polskiego, Arkońskiej i Szafera.

Brygady firmy "Eurowia" i podwykonawców wkroczyły na przecinające środek skrzyżowania tory tramwajowe, rozbierając je i budując do nowej wysokości. Później położono rozetę torów, co umożliwiło skręt tramwajów na rondzie w każdym kierunku.

W ciągu tych prawie pięciu miesięcy tramwaje linii 9 jadące z centrum kończyły trasę w zajezdni Pogodno, gdzie na jej terenie zawracały w kierunku centrum. Był to tzw. przejazd techniczny, bez pasażerów.

Zajezdnia Pogodno/Unii Lubelskiej < — > Potulicka
aleja Wojska Polskiego — Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy — Krzywoustego — plac Kościuszki — Krzywoustego — plac Zwycięstwa — plac Brama Portowa — aleja Niepodległości — 3 Maja — Narutowicza — Potulicka.

Z powodu remontu torowiska na skrzyżowaniu alei Bohaterów Warszawy i ulicy Krzywoustego, w dniach 1 lipca - 26 sierpnia 2019 roku wstrzymany został ruch tramwajów na odcinku Bohaterów Warszawy - Turzyn - Plac Kościuszki. Remontu wymagała konstrukcja torowiska, która uległa zniszczeniu, ze względu na duży ruch kołowy. Pracami objętych zostało około 150 metrów toru wraz z jego zabudową drogową oraz odwodnienie. Zostały również położone maty antywibracyjne, które wytłumią drgania i hałasy. Linia 9 jeździła objazdem na trasie Głębokie < -- > Pomorzany.

Głębokie <—> Pomorzany
aleja Wojska Polskiego — Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy — Jagiellońska — aleja Piastów — plac Kościuszki — aleja Piastów — plac Szyrockiego — aleja Powstańców Wielkopolskich — Budziszyńska

W międzyczasie, bo w dniach 5 sierpnia - 2 września 2019 jej kursowanie zostało zawieszone w celu poprawy przepustowości odcinka jednotorowego na wysokości budowanego węzła Łękno w ciągu alei Wojska Polskiego. Odcinek jednotorowy trasy tramwajowej znajdował się na odcinku od skrzyżowaniami Bohdana Zaleskiego za skrzyżowanie ulic Bolesława Prusa i Ludwika Solskiego. Od 2 września przywrócono kursowanie linii na jej stałej trasie tj. Głębokie < -- > Potulicka.

19 października 2019 roku nastąpiła zmiana trasy i rozkładów jazdy linii 9. Powodem, była konieczność budowy tzw. bypassa dla tramwajów i na czas tych prac wyłączono kursowanie tramwajów w ciągu alei Wojska Polskiego na odcinku od Głębokiego do placu Gałczyńskiego. Perturbacje związane z budową zintegrowanego węzła komunikacyjnego "Łękno" prowadzone przez konsorcjum firm Roverpol Sp. z o.o. i Rover Alcisa S.A. Prace trwały w godzinach 5:40–22:40. Na ten czas uruchomiono zastępczą linie autobusową 809. Linia 9 jeździła na trasie:

Plac Gałczyńskiego <—> Potulicka

Wawrzyniaka — aleja Wojska Polskiego — plac Szarych Szeregów — Piłsudskiego — plac Odrodzenia — Piłsudskiego — plac Grunwaldzki — Piłsudskiego — plac Rodła — Piłsudskiego — Matejki — plac Hołdu Pruskiego — plac Żołnierza Polskiego — aleja Niepodległości — plac Brama Portowa (z powrotem: plac Brama Portowa — plac Zwycięstwa — Krzywoustego — plac Kościuszki — Krzywoustego — aleja Bohaterów Warszawy — Mickiewicza — Wawrzyniaka) — aleja Niepodległości — 3 Maja — Narutowicza — Potulicka.

14 lutego 2020 roku otwarta dla ruchu została zmodernizowana ulica Arkońska na odcinku od pętli Las Arkoński do ronda Olszewskiego. W związku z tym uległa zmianie organizacja ruchu, która obowiązywała już od godziny 6 rano. Na liniach 1 i 9 uruchomione zostały przystanki „Rondo Olszewskiego” (stałe) w docelowych lokalizacjach:

• w kierunku centrum miasta — przed rondem Olszewskiego od strony Głębokiego,
• w kierunku Głębokiego — przed rondem Olszewskiego od strony centrum miasta.

Projekt obejmował przebudowę ulicy Arkońskiej, budowę torowiska tramwajowego oraz pętli tramwajowo-autobusowej „Las Arkoński”, budowę ronda oraz parkingu przy stadionie K.S. Arkonia. Pracami objęto również budowę chodników oraz ścieżek rowerowych. Wykonawcą była firma Eurovia Polska S.A. Koszt inwestycji to ponad 90 mln zł. Nadzór nad realizacją sprawował Wydział Inwestycji Miejskich Urzędu Miasta.

Projekt był współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko na lata 2014–2020. Oś priorytetowa VI Rozwój niskoemisyjnego transportu zbiorowego w miastach. Działania 6.1 Rozwój publicznego transportu zbiorowego w miastach.

Przejście do następnego etapu przebudowy węzła przesiadkowego Głębokie wymusiło od 1 sierpnia 2020 wstrzymanie ruchu tramwajów linii 9 na odcinku Rondo Olszewskiego – Głębokie aż do odwołania. Wprowadzone została zmiana trasy na czas niedostępności linii na tym odcinku.

Tramwaje linii jeździły na swojej normalnej trasie od pętli „Potulicka” do przystanku „Rondo Olszewskiego”, a następnie skierowane zostały przez Arkońską do pętli „Las Arkoński”. Linie jeździły według specjalnego rozkładu jazdy bez zmiany częstotliwości kursowania i z zachowaniem godzin odjazdów na stałej części trasy.

Las Arkoński<—>Potulicka
Arkońska — rondo Olszewskiego — aleja Wojska Polskiego — Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy — Krzywoustego — plac Kościuszki — Krzywoustego — plac Zwycięstwa — plac Brama Portowa — aleja Niepodległości — 3 Maja — Narutowicza — Potulicka

W dniach 12–13 września 2020 wstrzymany został ruch tramwajowy w relacji zajezdnia Pogodno - plac Gałczyńskiego z powodu przekładania torowiska na budowanym węźle przesiadkowym Łękno i w efekcie puszczeniu tramwaju po nowym torowisku. Prace trwały od godziny 23 w piątek 11 września do 4 rano w poniedziałek 14 września 2020 roku. Z tego powodu linia jeździła na trasie:

Plac Gałczyńskiego <—> Potulicka

Wawrzyniaka — aleja Wojska Polskiego — plac Szarych Szeregów — Piłsudskiego — plac Odrodzenia — Piłsudskiego — plac Grunwaldzki — Piłsudskiego — plac Rodła — Piłsudskiego — Matejki — plac Hołdu Pruskiego — plac Żołnierza Polskiego — aleja Niepodległości — plac Brama Portowa (z powrotem: plac Brama Portowa — plac Zwycięstwa — Krzywoustego — plac Kościuszki — Krzywoustego — aleja Bohaterów Warszawy — Mickiewicza — Wawrzyniaka) — aleja Niepodległości — 3 Maja — Narutowicza — Potulicka

Przejazd techniczny tramwaju po przebudowanej od podstaw pętli w dniu 27 listopada 2020 umożliwił dopuszczenie jej do eksploatacji z dniem 1 grudnia 2020 roku. Od tego dnia tramwaje linii 9 pojawiły się ponownie na pętli. Jeżdżą one wg. nowych rozkładów jazdy bez zmiany częstotliwości kursowania. Od tej pory obowiązuje następująca organizacja przystanków na pętli „Głębokie”. Linii 9 przydzielono tor zewnętrzny. Linia z tym dniem powraca na starą trasę:

Głębokie <—> Potulicka

aleja Wojska Polskiego — rondo Olszewskiego — aleja Wojska Polskiego — Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy — Krzywoustego — plac Kościuszki — Krzywoustego — plac Zwycięstwa — plac Brama Portowa — aleja Niepodległości — 3 Maja — Narutowicza — Potulicka

Prace torowe w ciągu Wojska Polskiego w rejonie przebudowywanego węzła Łękno w dniach 14–15 sierpnia 2021 roku wymusiły wstrzymanie ruchu tramwajowego od zajezdni Pogodno do placu Gałczyńskiego. Z tego powodu linia 9 nie kursowała.

Z dniem 9 października 2022 roku na liniach 1, 2, 3, 5, 6, 8, 9, 11 wprowadzone zostały nowe rozkłady jazdy ze zmianą częstotliwości kursowania, z powodu braków kadrowych w Tramwajach Szczecińskich.

GŁĘBOKIE < – > POTULICKA
aleja Wojska Polskiego — rondo Olszewskiego — aleja Wojska Polskiego — Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy — Krzywoustego — plac Kościuszki — Krzywoustego — plac Zwycięstwa — plac Brama Portowa — aleja Niepodległości — 3 Maja — Narutowicza — Potulicka

Również 9 października 2022 roku w godzinach 5 - 12, linia miała kursować wg. specjalnego rozkładu jazdy, objazdem przez ulice Jagiellońską – Piastów – Piłsudskiego – Wyzwolenia – Brama Portowa z powodu prac związanych z wykonaniem rozjazdów nakładkowych w ciągu Krzywoustego oraz na placu Zwycięstwa. Na ten czas odcinek miał zostać wyłączony dla ruchu tramwajowego, a po godzinie 12 w niedzielę tramwaje miały jeździć wahadłowo do zakończenia przebudowy na Placu Zwycięstwa.

Niestety nic z planów montażu nakładek, które zaplanowała firma MTM S.A. z Gdyni, nie wyszło ze względu na „nieprzewidziane problemy" na torowisku tj. firma napotkała na kolizję z infrastrukturą podziemną uniemożliwiającą wykonanie podbudowy pod tymczasowy rozjazd. Firma MTM musiała skorygować projekt i miejsce umieszczenia rozjazdu, jak też organizację ruchu w miejscu inwestycji. Podjęto więc decyzję o przerwaniu prac i przesunięcie wprowadzenia tramwajowego ruchu wahadłowego na następny tydzień tj. 16 października 2022 roku. Rozjazdy nakładkowe mają zostać położone na ulicy Krzywoustego pomiędzy Bogusława i placem Zwycięstwa i na wysokości przystanku tramwajowego "Brama Portowa" na placu Zwycięstwa.

Linia jeździła w kierunku ulicy Potulickiej do odwołania, zaś w kierunku Głębokiego tylko do godziny 12:00.

Głębokie < — > Potulicka
aleja Wojska Polskiego — rondo Olszewskiego — aleja Wojska Polskiego — Wawrzyniaka — Mickiewicza — aleja Bohaterów Warszawy — Jagiellońska — aleja Piastów — plac Szarych Szeregów — Piłsudskiego — plac Odrodzenia — Piłsudskiego — plac Grunwaldzki — Piłsudskiego — plac Rodła — aleja Wyzwolenia — plac Żołnierza Polskiego — aleja Niepodległości — plac Brama Portowa (z powrotem: plac Brama Portowa — plac Zwycięstwa — Krzywoustego — plac Kościuszki — Krzywoustego — aleja Bohaterów Warszawy) — aleja Niepodległości — 3 Maja — Narutowicza — Potulicka

* * *



Lata 90 XX wieku


Wiek XXI


Linki



Copyright © Janusz Światowy, 2002
Wszelkie prawa zastrzeżone.