Menu


1879-1929


Lata 20-40 XX wieku


Lata 50–80 XX wieku

Wydarzenia na placu budowy 2006 - 2007 rok


Remont torowiska w ciągu ulicu Ku Słońcu i budowa ronda Derdowskiego

Z dniem 21.08.2006 roku nastąpiło wstrzymanie ruchu tramwajowego na ulicach: Sikorskiego i Ku Słońcu. Powodem wstrzymania jest rozpoczęcie budowy ronda w ciągu ulic Ku Słońcu - Derdowskiego – Dworska” oraz wykonania remontu torowiska w ciągu ulicy Ku Słońcu na odcinku 600 metrów od głównej bramy Cmentarza Centralnego do ulicy Karola Miarki. Planowany termin zakończenia prac przy remoncie torowiska wyniesie ok. dwóch miesięcy. Na ten czas zostały wprowadzone następujące zmiany w kursowaniu środków komunikacji miejskiej.
Trakcja tramwajowa:
• Linia nr 8 kursuje na trasie: Gumieńce - Basen Górniczy zostaje zawieszona.
• Linia nr 9 kursuje na trasie: Głębokie – Boh. Warszawy – Krzywoustego – Brama Portowa – Wyszyńskiego - Basen Górniczy.
Tramwaje kursują w dni powszednie i świąteczne wg specjalnego rozkładu jazdy.
• Na linii nr 1 nastąpi zmiana rozkładu jazdy, w związku ze zmianą rozkładu linii nr 9.
Trakcja autobusowa:
Linia nr 808 kursuje na trasie:
Gumieńce (pętla przy ul. Kwiatowej) – Ku Słońcu - Sikorskiego - Pl. Kościuszki (przystanek końcowy przed wlotem na pl. Kościuszki).
Po nawrocie na pl. Kościuszki (pierwszy przystanek na ul. Sikorskiego przy dawnym CPN) pojedzie ulicami:
Sikorskiego - Ku Słońcu – do pętli przy ul. Kwiatowej. Na trasie linii obowiązują następujące przystanki:
• W kierunku do placu Kościuszki: Gumieńce - Kwiatowa – Ku Słońcu – Szkoła Salezjańska – Karola Miarki – Cmentarz Centralny – Osiedle Akademickie – Sikorskiego - pl.Kościuszki (dla wysiadających)
• W kierunku do Gumieniec: pl. Kościuszki dla wsiadających – Sikorskiego – Osiedle Akademickie – Cmentarz Centralny – Karola Miarki - Szkoła Salezjańska – Ku Słońcu (przystanek zlokalizowany za budowanym rondem) – Kręta – Gumieńce (pętla przy ul. Kwiatowej).
Linia będzie kursować w dni powszednie z 6 minutową częstotliwością w godzinach szczytu i 8-10 minutową poza nim, a w godzinach wieczornych co 20 minut. W dni świąteczne obowiązuje 12 minutowa częstotliwość w godz. od 9.00 do 19.00 i 20 minutowa poza tymi godzinami.
Projekt przebudowy jest współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Regionalnego w ramach Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalmego nr projektu Z/2.32/l/1.1.2/593/05, a inwestorem jest miasto Szczecin.
Wykonawcą remontu torowisk tramwajowych jest Zakład Napraw Infrastruktury ze Stargardu Szczecińskiego sp. z o.o z ulicy Broniewskiego 6. Remont torowiska jak i ronda miał rozpocząć się w lipcu, rozpoczął się z miesięcznym opóźnieniem. Jak zapewniają przedstawiciele firm ZNI ze Stargardu Szczecińskiego jak i "Energopolu" torowisko zostanie oddane w uzgodnionym terminie tzn. jeszcze przed 1 listopada, chociaż firma "Energopol" ma czas na oddanie przebudowanego skrzyżowania ulic Ku Słońcu, Derdowskiego, Okulickiego i Europejskiej do połowy przyszłego roku.


* * *

Data odwiedzin placu budowy 14.10.2006 roku.

Hałda tłucznia przy ulicy Karola Miarki. Foto 14.10.06
Torowisko w stronę wiaduktu kolejowego. Foto 14.10.06
Jedna para torów ułożona. Foto 14.10.06
Podkłady ułożone, kolej na tory. Foto 14.10.06
Tablica informacyjna. 14.10.06
Tablica informacyjna. Foto 14.10.06
Podkłady przy Szkole Salezjańskiej. Foto 14.10.06
Metka znamionowa na słupie trakcyjnym przy Szkole zalezjańskiej. Foto 14.10.06
W stronę ronda Derdowskiego. Foto 14.10.06
Gotowe torowisko na wysokości Szkoły Salezjańskiej. 14.10.06
Na odcinku pomiędzy bramą główną a K.Miarki. Foto 14.10.06
Przy rondzie Derdowskiego. Foto 14.10.06
Przy rondzie Derdowskiego cd. Foto 14.10.06
W stronę ronda Derdowskiego. Foto 14.10.06
Roboty przy rondzie Derdowskiego. 14.10.06
Widok w stronę Szkoły Salezjańskiej. Foto 14.10.06
Przy rondzie Derdowskiego. Foto 14.10.06
Na rondzie Derdowskiego cd. Foto 14.10.06
Po drugiej stronie ronda Derdowskiego. Foto 14.10.06
Pomiary za rondem Derdowskiego. 14.10.06
W stronę ronda. Foto 14.10.06
Przy rondzie Derdowskiego. Foto 14.10.06
Przy rondzie Derdowskiego cd. Foto 14.10.06
W stronę ulicy Kwiatowej. Foto 14.10.06
Przy rondzie Derdowskiego. 14.10.06
Rondo Derdowskiego. Foto 14.10.06
Wykopy przy rondzie Derdowskiego. Foto 14.10.06
Budowa infrastruktury przy rondzie Derdowskiego cd. Foto 14.10.06
Budowa torowiska na wysokości koszar. Foto 14.10.06
Podkłady przy przystanku. 14.10.06
Fryzowanie torów. Foto 14.10.06
Fryzowanie torów przy bramie głównej. Foto 14.10.06
W stronę drugiej bramy cmentarnej. Foto 14.10.06
Przy bramie głównej. Foto 14.10.06

* * *

Na wydzielonym pasie ustawione zostały nowe słupy trakcyjne. Wzdłuż ulicy Ku Słońcu, na wysokości Szkół Salezjańskich wymieniono całą podbudowę torowiska, ułożono betonowe podkłady, i rozpoczęto układanie szyn (patrz zdjęcia). Prace głównie koncentrują się na budowie torowiska.
Budowana jest w tej chwili infrastruktura podziemna. Już widać w tej chwili, jak w przyszłości będzie wyglądało rondo Derdowskiego od strony południowej. Na wydzielonym pasie zieleni powstał wąski wykop, na którego bazie zostanie położony zewnętrzny krawężnik jezdni. Rondo Derdowskiego będzie przesunięte na południe w stosunku do obecnego układu. Średnica wewnętrzna ma mieć długość 60 metrów, a jezdnia będzie szeroka na 10 metrów. Wokół ronda jak i w ciągu ulicy Derdowskiego i po obu stronach ulicy Ku Słońcu mają powstać sciężki rowerowe. Koszt przebudowy krzyżówki wyniesie 15 mln zł, z czego 11 mln miasto dostało z Unii Europejskiej.

* * *

Data odwiedzin placu budowy 22.10.2006 roku.

Zarząd Dróg i Transportu Miejskiego zamknął dla ruchu przejazd z kierunku ulicy Dworskiej w ulicę Derdowskiego na czas przebudowy torowiska w ciągu ulicy Ku Słońcu w dniach 21.10.2006 r. godz. 15:00 do 23.10.2006 r. godz. 5:00.
W ciągu tego okresu linie 53, 60 w kierunku Stoczni od przystanku „Ku Słońcu” jeżdżą przez ulicę Ku Słońcu do przejazdu przez torowisko na wysokości Szkoły Salezjańskiej, nawrót w kierunku ulicy Derdowskiego do ulicy Derdowskiego i dalej po stałej trasie wg normalnego rozkładu jazdy.
Zamknięcie tego newralgicznego węzła spowodowane zostało koniecznością zbudowania od podstaw torowiska tramwajowego na rondzie. Brygady "Energopolu" ostro uwijają się przy robotach na samym rondzie przy budowie infrastruktury podziemnej, jak i układaniu torowiska od strony ulicy Okulickiego (złagodzono łuk torów tramwajowych skręcających w prawo - w kierunku miasta). Jednocześnie budowane są chodniki dla przyszłych przystanków tramwajowych. W tym samym czasie brygady MZK Szczecin i "Kromiss-bis" z Częstochowy zawieszają na słupach trakcyjnych linię napowietrzną. Na odcinku od bramy głównej cmentarza do ulicy Karola Miarki torowisko jest prawie ukończone. Jeszcze tylko trzeba uzupełnić tłuczeń pomiędzy torami i uporządkować teren. Jest już niewiele czasu do 1 listopada. Niżej trochę zdjęć z placu budowy.

* * *

Samochód MZK z drutami. Foto 22.10.06
Samochód MZK na wysokości zespołu Szkół Salezjańskich. Foto 22.10.06
Wspólna praca brygad MZK i Kromiss-bis z Częstochowy. Foto 22.10.06
Podwieszanie drutów. Foto 22.10.06
Praca wre przy podwieszniu drutów. 22.10.06
Oj, coś ciężko idzie. Foto 22.10.06
Ale się naprężyłem. Foto 22.10.06
Chwila odpoczynku. Foto 22.10.06
W dalszym ciągu odpoczywamy. Foto 22.10.06
Już pracujemy. 22.10.06
Na wycięgniku nad rondem. Foto 22.10.06
Nad rondem Derdowskiego. Foto 22.10.06
Coś nie idzie. Foto 22.10.06
Krótka rozmowa. Foto 22.10.06
Roboty nad rond Derdowskiego, ale jesteśmy zmęczeni. Foto 22.10.06
Zdejmujemy podkłady przy wylocie Okulickiego. Foto 22.10.06
Nad rondem Derdowskiego chyba się coś zacięło. Foto 22.10.06
Na rondzie Derdowskiego - idziemy na śniadanie. Foto 22.10.06
Po drugiej stronie ronda Derdowskiego - usypujemy tłuczeń. Foto 22.10.06
Dalej sypiemy tłuczeń. Foto 22.10.06
W stronę ulicy Kwiatowej. Foto 22.10.06
Widok na rondo Derdowskiego. Foto 22.10.06
Widok na rondo od strony ulicy Okulickiego. Foto 22.10.06
Ulica Okulickiego i Niecała. Foto 22.10.06
Przy rondzie Derdowskiego od strony ulicy Okulickiego. Foto 22.10.06
 Prace na rondzie Derdowskiego. Foto 22.10.06
Prace na rondzie - kładziemy otulinę pod przyszłe torowisko. Foto 22.10.06
Kładziemy dreny - rondo. Foto 22.10.06
Układamy chodnik pod przyszły przystanek. Foto 22.10.06
Prace trwają - rondo. Foto 22.10.06
Znowu na wysięgniku. Foto 22.10.06
Już po śniadaniu. Foto 22.10.06

* * *

Data odwiedzin placu budowy 27.10.2006 roku.

Tory tramwajowe na ul. Ku Słońcu w Szczecinie są już gotowe. Drogowcy spieszą się z robotami, by tramwaj linii "8" pojechał już na Wszystkich Świętych. Torowisko w ciągu ulicy Ku Słońcu na odcinku 600 metrów (pomiędzy I i II bramą Cmentarza Centralnego)przebudowane zostało przez Zakład Napraw Infrastruktury ze Stargardu. Torowisko to jest już przejezdne. Przy skrzyżowaniu ulic Ku Słońcu i Derdowskiego torowisko przebudowuje Energopol w ramach budowy nowego ronda na Gumieńcach. Energopol na skrzyżowaniu ulic Ku Słońcu, Okulickiego i Derdowskiego przebudował rozjazd, w taki sposób, by był on dostosowany do planowanej w przyszłości pętli tramwajowej przy CH "Ster". Nowe tory na krzyżówce przebudowano w taki sposób, aby były dostosowane do geometrii ronda.
Na dzień 27 października została zaplanowana jazda próbna. Przed jazdą próbną puszczono tramwaj techniczny tzw. szlifierkę, gdzie odbyło się szlifowanie nowego torowiska. Po przejeździe "szlifierki" odbyły się dwie jazdy próbne. Odbiór techniczny zakończył się satysfakcjonująco, nie było żadnych zastrzeżeń do torowiska i trakcji. Komisja odbiorcza miała drobne uwagi do zbudowanych peronów, ale wykonawca zobowiązał się skorygować błędy do chwili wznowienia ruchu tramwajowego.
Linia "8" w weekend (28 - 29.10.2006 r.) będzie jeździła wg. specjalnego rozkładu jazdy. Zmieniono również lokalizację przystanku w kierunku centrum, przystanek z ulicy Okulickiego przeniesiono na ulicę Ku Słońcu - na wysokości stacji benzynowej.
Motorniczy, którzy wykonywali jazdy próbne po nowo zbudowanym torowisku, wypowiadali się o nim z zachwytem. Twierdzą, że to trasa, po której w przyszłości mogą jeździć tramwaje niskopodłogowe z szybkością nawet do 100 km. Różnice pomiędzy starym a nowym torowiskiem są bezdyskusyjne.
Organizator komunikacji w mieście - ZDiTM uruchamia już w sobotę (28.10.2006 r.) linie "8" i dodatkowe linie wspomagające, które będą jeździły zgodnie z rozkładem. W związku z tym nie będzie już jeździła linia autobusowa nr 808, która przez ostatnie dwa miesiące zastępowała tramwaj na trasie z placu Kościuszki do pętli na ulicy Kwiatowej.

* * *

 Przystanek Ku Słońcu przy rondzie Derdowskiego w kierunku Kwiatowej. Foto 01.11.06
 Wyjazd z ulicy Okulickiego po nowym torze. Foto 01.11.06
 Na rondzie w kierunku śródmieścia. Foto 01.11.06
 Na nowym przystanku Ku Słońcu na wysokości stacji benzynowej. Foto 01.11.06
 Zjazd 'bulwy' z ulicy Okulickiego. Foto 01.11.06
 Wagon techniczny zmierza w kierunku pętli na Kwiatowej - dojeżdża do przystanku Ku Słońcu. Foto 01.11.06

* * *

1 listopada 2006 roku mieszkańcy Szczecina gromadnie udają się na groby swoich bliskich, korzystając z uruchomionej po dwu miesiącach komunikacji tramwajowej. Pasażerowie nie kryli swojego zadowolenia z tego, że udało się wykonawcom robót dotrzymać słowa. Nikt z nich nie wyobrażał sobie braku "ósemki" w dniu Święta Zmarłych. Należą się im ogromne podziękowania za wykonanie kawałka dobrej roboty.

* * *

Plac budowy 10.01.2007 roku.

Zmiana organizacji ruchu - będzie tłok

Przez najbliższe cztery miesiące przejazd przez skrzyżowanie ul. Ku Słońcu z ulicami Derdowskiego i Europejską będzie dość trudny. Dzisiaj nitka prowadząca z Mierzyna w stronę centrum zostanie zamknięta. Ruch (w obie strony)odbywać się więc będzie tylko jedną jezdnią. Nie da się tego uniknąć. Trzeba zamknąć ul. Ku Słońcu, by wykonać najtrudniejsze, podziemne roboty przezbrojeniowe.
Jak się dowiedzieliśmy, media - przede wszystkim wodociągi i kanalizacja - są w tym rejonie położone głęboko pod jezdnią. Ciągną się wzdłuż ulicy i w poprzek niej. Czas wykonania wszystkich niezbędnych prac zależy od pogody. Jeśli nie dopisze, mogą potrwać nawet do kwietnia.
Od rana na ul. Ku Słońcu obowiązywać ma więc nowa organizacja ruchu - samochody, w obie strony, poruszać się będą nitką północną remontowanej ulicy. Auta wrócą na południową nitkę ul. Ku Słońcu dopiero przy ul. Santockiej. Modernizacja ronda jest gruntowna (już przebudowane jest torowisko). Poza tym powstaną tu nowe chodniki, ścieżki rowerowe i tzw. mała architektura. Przy okazji będą również wyremontowane wloty ulic dochodzących do skrzyżowania, np. ul. Derdowskiego zostanie wybudowana jako dwujezdniowa o dwóch pasach ruchu z pasem zieleni pośrodku (prawoskręt w ul. Ku Słońcu zostanie zlikwidowany).
Rondo będzie miało 60 metrów średnicy. Na jezdni o szerokości 10 metrów wytyczone zostaną trzy pasy ruchu. Koszt przebudowy krzyżówki oszacowano na 14 min zł. Ponad 11 min zł miasto otrzymało jako dofinansowanie z ZPORR, około 4 min zł - zgodnie z wcześniejszą umową - da hipermarket Geant. Jak wynika z planów, prace zostaną ukończone w sierpniu 2007 r.

Opracowanie "lw" "Kurier Szczeciński" 10.01.2007 roku.

* * *

 Zjazd i wjazd na rondo Derdowskiego. Foto 02.12.06
 Wyjazd z z Derdowskiego w kierunku Kwiatowej. Foto 02.12.06

* * *

Plac budowy 25.01.2007 roku.

Korek w harmonogramie

Skrzyżowanie ul. Ku Słońcu z ulicami Europejską i Derdowskiego jest ostatnio jednym z najbardziej zatłoczonych miejsc w Szczecinie. Kierowcy, jeśli mogą, unikają go jak ognia. Mimo to w szczycie korki sięgają aż ul. Kwiatowej. Na przejazd czeka się kilkadziesiąt minut. Tak będzie przynajmniej do połowy lutego, kiedy zmieni się tu organizacja ruchu. Czy na lepsze? Kłopoty z przejazdem przez rondo będą, aż drogowcy zakończą prace i opuszczą plac budowy, czyli do lata.
Nie da się tego uniknąć. Rondo musi być zmodernizowane, a nie można go zamknąć. Dlatego naprawiane jest fragmentami. Teraz nieprzejezdna jest południowa nitka ul. Ku Słońcu. Cały czas wykonujemy roboty podziemne - tłumaczy Jerzy Geniusz, dyr. Energopolu. A media - przede wszystkim wodociągi i kanalizacja - są w tym rejonie niezwykle głęboko. Na dodatek ciągną się tak wzdłuż ulicy, jak i w poprzek niej.
Ale kierowcy dzwoniący do redakcji skarżą się, że na placu budowy nic się nie dzieje. Stoję w korku od kilkunastu minut. I co widzę? Nic! - denerwuje się kierowca mercedesa. Pytam, po co zamknęli ul. Ku Słońcu? Przecież jej nie naprawiają. Nie ma tu żywego ducha. Ani jednego robotnika! Ostatnio w tej samej sprawie zadzwoniło do „Kuriera" kilkunastu Czytelników. Psioczyli na złe oznakowanie i brak postępów prac przy przebudowie ronda. To nieprawda - zapewnia Jerzy Geniusz. Roboty realizujemy zgodnie z harmonogramem. Nie ukończymy ich szybciej, niż zaplanowaliśmy, bo prowadzimy je tylko w miejscach, gdzie wyłączony jest ruch. Proponowaliśmy inną organizację ruchu: chcieliśmy zamknąć połowę skrzyżowania. Ale się nie udało. Dlatego teraz wykonujemy i prace po kawałku.
Południowa nitka ul. Ku Słońcu będzie zamknięta jeszcze 2-3 tygodnie. Potem zostanie wyłączony rejon przy ul. Okulickiego, a potem - nitka północna ul. Ku Słońcu. Ale to nie będzie koniec kłopotów. W kwietniu planujemy pierwsze asfaltowanie - tłumaczy dyr. Energopolu. Wtedy będziemy musieli zamknąć całe rondo. Modernizacja skrzyżowania jest gruntowna. Oprócz samego placu i wlotów ulic powstaną tu nowe chodniki, ścieżki rowerowe i tzw. mała architektura. Samo rondo będzie miało 60 metrów średnicy. Na jezdni o szerokości 10 m wytyczone zostaną trzy pasy ruchu. Koszt przebudowy krzyżówki oszacowano na 14 min zł. Ponad 11 min zł miasto otrzymało jako dofinansowanie z Unii, około 4 mln zł - zgodnie z wcześniejszą umową - da pobliski hipermarket. Jak wynika z planów, prace zostaną ukończone w sierpniu br.

Opracowanie "Leszek Wójcik" "Kurier Szczeciński" 25.01.2007 roku.

* * *

Plac budowy 18.03.2007 roku.

Układają drugi tor

Pomiędzy nowobudowanym rondem a przystankiem "Kręta" brygady "Energopolu" układają drugi tor tramwajowy, który będzie zaczątkiem trasy tramwajowej do hipermarketów zanajdujących się na Gumieńcach. Do czasu podciągnięcia torów do hipermarketów będzie pełnił role toru odstawczego wrazie jakiejkolwiek awarii taboru tramwajowego.

* * *

Plac budowy 20.03.2007 roku.

Zanim powstanie rondo - korki na Gumieńcach

Od kilku tygodni nie lada problemem jest pokonanie największego skrzyżowania na Gumieńcach. Kłopoty na tym etapie prac będą do połowy kwietnia. Trwa budowa ronda u zbiegu ul. Ku Słońcu, Derdowskiego, Okulickiego i Europejskiej, a kierowcy co jakiś czas muszą liczyć się z kolejnymi zmianami w organizacji ruchu. I mogą im się podporządkować, ale nie wszystko akceptują.
Mam wrażenie, że choć plany przygotowywano długo, nie o wszystkim pomyślano – twierdzi Czytelnik „Kuriera”. – Objazdy oznakowano czytelnie, ale sygnalizacja na samym skrzyżowaniu mogłaby pracować inaczej. Zdaniem Czytelnika, jadący na osi ulic Derdowskiego - Europejska mają zbyt długo zielone światło. Z kolei ci, którzy tkwią w korkach na Ku Słońcu, bo nie chcą lub nie mogą korzystać z objazdów, narzekają na zbyt krótkie światła dla swojego kierunku. Według Czytelnika, zmieniło się niewiele.
Z informacji, jakie uzyskaliśmy w Wydziale Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska, wynika, że zmieniło się wszystko. Przeprogramowano cały cykl, zmieniono czasy na poszczególnych fazach. Potwierdza to Zarząd Dróg i Transportu Miejskiego. Spostrzeżenia Czytelnika są jednak uzasadnione. Zaszły tam spore zmiany - zapewnia Irena Starosta z ZDiTM. Jadący ul. Ku Słońcu od strony Gumieniec mają teraz zielone światło przez 35 s, czyli o 4 s dłużej. Należy też dodać, że - ze względu na poprawę nawierzchni - w rejonie skrzyżowania zwiększyła się prędkość przejazdu w tym miejscu. Płynność ruchu wzrosła na tym kierunku o ok. 20-30 proc.
Dłużej światło zielone mają także kierowcy na innych relacjach. Jadący z centrum w kierunku Gumieniec na przejazd przez skrzyżowanie mają obecnie również 35 s, wcześniej mieli 28. Niestety, w obu kierunkach ruch odbywa się tylko po 1 pasie i to z pewnością wydłuża oczekiwanie i może denerwować. Tym bardziej że można stwierdzić, iż projektanci skupili się wyłącznie na modernizowanej krzyżówce. Zapomnieli, że znacząco wzrośnie ruch pod naszymi oknami – narzekają mieszkańcy Mierzyna i ul. Łukasińskiego.
I faktycznie – ten objazd, choć miejscami mocno wyboisty - stał się bardzo popularny. Problem w tym, że korki tworzą się na kolejnych światłach: u zbiegu ulic Gen. Taczaka i Łukasińskiego. O ich przeprogramowaniu i uwzględnieniu zwiększonego natężenia ruchu na Łukasińskiego również zapomniano.

Opracowanie "ToT" "Kurier Szczeciński" 20.03.2007 roku.

* * *

Plac budowy 10.04.2007 roku

Zamykają Europejską

Ulica Europejska będzie nieprzejezdna od strony ul. Ku Słońcu. Zmiana zacznie obowiązywać od jutra na budowie nowego ronda.
Ten etap będzie wyjątkowo uciążliwy dla kierowców. Ledwo kierowcy zdążyli się przyzwyczaić do obowiązującej od kilku tygodni organizacji ruchu, a drogowcy przyszykowali dla nich kolejne utrudnienia. W terminie udało się zakończyć obecny etap robót i już w czwartek kierowcy będą musieli się od nowa uczyć jeździć po i wokół największego placu budowy na Gumieńcach.
Szlaban na Europejskiej
Jak już sobie człowiek wymyśli trasę, żeby w korkach nie stać, to mu znów coś zafundują - denerwuje się pani Iwona, kierująca hondą. Z tego co słyszałam, teraz ma być jeszcze gorzej. A ja muszę na Gumieńcach być kilka razy w tygodniu.
Kolejne kłopoty będą wynikały z zamknięcia ul. Europejskiej od strony budowanego ronda. Nie będzie można w nią wjechać i z niej wyjechać. Drożne zostają ul. Ku Słońcu i Derdowskiego - mówi Wojciech Ignalewski z Wydziału Gospodarki Komunalnej w Urzędzie Miejskim. Reszta ulic, przy skrzyżowaniu, będzie zamknięta.
Gorzej na Wrocławskiej
Trudno przewidywać, czy skrzyżowanie będzie się blokowało. Wiadomo, że wyłączona zostanie na nim sygnalizacja świetlna. Gorzej może być na skrzyżowaniu ulic Europejska - Wrocławska - Okulickiego. Tu będzie jednak zmiana programu sygnalizacji w relacji Wrocławska - Okulickiego - tłumaczy Ignalewski. Światło zielone ma trwać aż 38 sekund, żeby utrzymać wysoką przepustowość skrzyżowania. Szczecińska drogówka tu spodziewa się jednak utrudnień.
Drugie newralgiczne miejsce, to skrzyżowanie ulic Mieszka I i Wierzbowej - wyjaśnia podkomisarz Dariusz Zajdlewicz, szef drogówki. Kierowcy nie słuchają naszych zaleceń, żeby z Gumieniec jechać przez rondo Uniwersyteckie i wybierają lewoskręt Wierzbowa - Mieszka, który nie przejmuje obciążenia.
Niedogodności czekają mieszkańców ulicy Różanej, która będzie dwukierunkowa. Możliwy będzie przejazd z ul. Dworskiej w Europejską. Kierowcy, którzy przegapią znaki i wjadą w Europejską w kierunku ronda na Ku Słońcu, będą mogli zawrócić jedynie przez ul. Dworską.
Niebawem pół ronda
Kierowcom pozostaje już dziś zwracać uwagę na żółte tablice z wytyczonymi objazdami, które zostały ustawione na wielu ulicach dojazdowych. Kłopoty mają potrwać do 27 kwietnia. W tym czasie Energopol będzie prowadził kolejne roboty drogowe.
Zbudujemy nitkę południową ronda z warstwą wiążąca asfaltu - tłumaczy Jerzy Geniusz, dyrektor kontraktu. Będzie gotowa półkula ronda do linii torów tramwajowych. Ruch samochodów po całym nowym rondzie ma być możliwy z końcem lipca. Będzie miało ono wyspę centralną o średnicy 30 metrów i dwa pasy ruchu po 5 m szerokości.

Opracowanie "Maciej Janiak" "Kurier Szczeciński", 10 kwietnia 2007 roku.

* * *

Plac budowy 28.04.2007 roku.

W sobotę kolejna zmiana organizacji ruchu na budowie ronda im. ks. Gierosa na Gumieńcach

Zamknięta będzie cała północna część skrzyżowania, czyli ul. Derdowskiego od parkingu przy Zakładzie Energetycznym do ul. Ku Słońcu oraz północna jezdnia ul. Ku Słońcu na odcinku od jednostki wojskowej do ul. Źródlanej.
Cały ruch na Gumieńce i w stronę centrum zostanie przeniesiony na jezdnię południową. Przy bramie koszar oraz na wysokości ul. Źródlanej samochody zostaną skierowane jezdnią południową. Na wyłączonym z ruchu odcinku ul. Ku Słońcu pomiędzy Derdowskiego i Źródlaną możliwy będzie tylko dojazd do posesji. Samochody będą jeździły połową wybudowanego już ronda. Ci zdążający w stronę centrum będą mogli na rondzie skręcić w prawo w ulice Okulickiego lub Europejską. Jadący z centrum będą mieli zakaz skrętu w lewo w te ulice. Z Okulickiego i Europejskiej też będzie można na rondzie jechać jedynie w prawo.
Wracają na Gumieńce autobusy linii 53 i 60. Pasażerowie nie będą musieli przesiadać się przy budowanej krzyżówce. Autobusy jadące w stronę Pomorzan i Redy pojadą objazdem przez ul. Świerczewską, Santocką, Ku Słońcu i Kwiatową do Okulickiego. W przeciwnym kierunku trasę autobusową poprowadzono przez ul. Europejską lub Okulickiego, Ku Słońcu, Santocką, Świerczewską do Derdowskiego.
Żeby ułatwić kierowcom korzystanie z objazdów, wprowadziliśmy zmiany w sygnalizacji świetlnej na ul. Taczaka i Łukasińskiego, wydłużając czas wyświetlania światła zielonego dla najbardziej obciążonej relacji - mówi Wojciech Ignalewski z Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta. Pozostawiamy 38-sekundowy cykl światła zielonego dla kierunku Wrocławska - Krakowska na krzyżówce z Europejską - dodaje.
W taki sposób przez Gumieńce będziemy jeździć do połowy wakacji. W sierpniu ma być już gotowe całe rondo, wtedy też wprowadzona zostanie docelowa organizacja ruchu.
Zmiany w trasach autobusów
Linia 53 kursuje w relacji Stocznia Szczecińska - Pomorzany Dobrzyńska według specjalnego rozkładu jazdy. Od ul. Derdowskiego w kierunku Pomorzan autobus jedzie przez Świerczewską, Santocką, Ku Słońcu, Kwiatową, Okulickiego. W kierunku Stoczni Szczecińskiej od przystanku Ku Słońcu obowiązuje objazd ulicami Ku Słońcu, Santocka, 26 Kwietnia do przystanku "Kmieca".
Autobus linii 60 kursujący pomiędzy stocznia a ul. Cukrową, pojedzie taką samą trasą jak 53. Dodatkowe przystanki na trasie objazdowej w kierunku do Pomorzan i Cukrowej to Świerczewska-Derdowskiego, Szkoła Salezjańska, Gumieńce.
Na stałą trasę powraca linia nocna 528 z wyłączeniem przystanku "Ku Słońcu" w kierunku Gumieniec.
Autobus 529 pojedzie na trasie: Głębokie Jaworowa - pl. Rodła według stałego rozkładu jazdy. Od przystanku "Szkoła Salezjańska" w kierunku do pl. Rodła autobus jedzie ulicami Ku Słońcu, Kwiatową, Okulickiego i dalej już własną trasą. Na trasie linii wyłączeniu ulega przystanek "Ku Słońcu" zlokalizowany w kierunku do Gumieniec. Zamiast niego uruchomiony będzie przystanek "Kręta".

Opracowanie "Mariusz Rabenda" "Gazeta Wyborcza", 28 kwietnia 2007 roku.

 Przystanek na przeciw jednostki wojskowej.
 Zamknięty przejazd w stronę ronda
Przejazd na stronę południową Ku Słońcu
Jazd autobusu linii 53 pd stronie południowej Ku Słońcu
Linia 53 w stronę Świerczewskiej po jezdnii południowej
Krótka przerwa
Pomiary
Przejazd na rondzie
Prace na rondzie
cd prac na rondzie

















* * *

Jak widać na zdjęciach wyżej prawie gotowa jest południowa część ronda. Od godziny 5 sobotniego (28.04) poranka samochdy jeżdżą w dwie strony (w kierunku Lubieszyna i do śródmieścia).
Po wprowadzeniu nowej organizacji ruchu na rondzie ks.L.Gierosa jazda samochodów jakby wyraźniej odbywa się płynnie. Samochody jadą powoli w jedną czy w drugą stronę bez tworzenia się korków przed rondem. Tak wyglądała sytuacja w tym miejscu między godziną 10 a 13. Mam nadzieję, że nowa organizacja ruchu poprawi w tym miejscu na dłużej płynność ruchu.
Prace przy północnej części ronda i przyległości potrwają do końca lipca. Po tym terminie rondo zostanie oddane do użytku mieszkańcom miasta i turystom.

* * *

Kto sprzątnie bałagan? - gruz i beton na trawniku

Materiały z budowy ronda na Gumieńcach od kilku miesięcy zalegają przy jeziorku Słonecznym. Pół ronda już gotowe, a gruzu nie ubywa.
Wielu mieszkańców Gumieniec dzwoni do nas, bo niepokoi ich stan okolic jeziorka Słonecznego. Firma Energopol, która buduje rondo w okolicy składuje stare materiały budowlane na trawniku.
Miasto powinno wyznaczyć firmie inne miejsce na przechowywanie gruzu – twierdzi Michał Szczepaniak, który wokół jeziorka jeździ na rowerze. – Przecież jak to sprzątną, to nic nie zostanie z trawnika. O ile w ogóle wszystko sprzątną.
Energopol wybudował już połowę ronda, druga powstanie do końca lipca. Część ze składowanych przy jeziorku materiałów już została wykorzystana. Gruz betonowy i asfaltowy już wykorzystaliśmy przy budowie południowej części ronda – mówi Jacek Kalinowski, kierownik budowy. Został skruszony i ułożony w dolną warstwę podbudowy pod jezdnią.
Przy południowej części jeziorka wciąż jest pełno gruzu. Na powierzchni kilkudziesięciu metrów kwadratowych nie widać już żadnych kwiatów, trawy i ścieżek. Mieszkańcy zastanawiają się, co się z tym stanie, kiedy rondo im. księdza Lucjana Gierosa zostanie wybudowane. Nie wierzę, że wszystko wykorzystają do budowy – mówi Justyna Marczak, studentka. Są duże elementy, również metalowe, ciekawe co z tym zrobią?
Firma Energopol dokładnie wie, co zrobi ze zbędnymi resztkami. Cześć z nich wykorzystamy pod budowę północnej części jezdni ronda – twierdzi Kalinowski. Kostkę kamienną i krawężniki oddamy do depozytu miejskiego w Dąbiu.
Firma zobowiązała się, że po sprzątnięciu gruzu uporządkuje teren. Trawnik na pewno nie uchował się pod gruzem – mówi Jacek Kalinowski. Dlatego nawieziemy tu ziemię i posadzimy trawnik. Do tego zrobimy też nowy chodnik i ścieżkę rowerową. Na pewno tego tak nie zostawimy.

Opracowanie "Natalia Geldner" "Moje miasto", 25 maja 2007 roku.

* * *

Plac budowy 26.06.2007 roku.

Modernizacja krzyżówki - jeszcze miesiąc

Być może już za miesiąc ul. Ku Słońcu będzie wreszcie przejezdna! Firma Energopol, po uporaniu się z uzbrojeniem podziemnym, lada dzień przystąpi do budowy jezdni. Całkowita modernizacja ronda ma się zakończyć 18 sierpnia.
Skrzyżowanie ul. Ku Słońcu z ul. Europejską i Derdowskiego jest najbardziej zatłoczonym miejscem w Szczecinie. Na przejazd czeka się w szczycie nawet kilkadziesiąt minut. Korki tworzą się już na ul. Topolowej w Mierzynie. Dlatego kierowcy, jeśli tylko mogą, omijają te rejony szerokim łukiem. Część jednak nie ma innego wyjścia. Stoi i czeka.
A w takich sytuacjach co bardziej nerwowi pokazują na co ich stać - wpychają się na siłę między stojące samochody, wyprzedzają na trzeciego, pomimo zakazu zjeżdżają z ronda w ul. Europejską, manewrując pomiędzy „pachołkami" - denerwuje się kierowca poloneza. To stwarza zagrożenie, ale również wydłuża czas oczekiwania.
Tak będzie do końca lipca. Kłopoty z przejazdem przez krzyżówkę znikną, kiedy drogowcy zakończą prace przy przebudowie uzbrojenia wzdłuż ul. Ku Słońcu i wybudują jezdnię. Wtedy udrożniona zostanie ul. Ku Słońcu. W obu kierunkach - tłumaczy Roman Siemczyk reprezentujący inwestora zastępczego.
Kłopotów przy przebudowie tak ruchliwego skrzyżowania nie da się uniknąć. Będą nam dokuczać jeszcze przynajmniej miesiąc. Rondo musi być zmodernizowane, a nie można go całkowicie zamknąć - jest zbyt ważne. Dlatego naprawiane jest fragmentami. A to wydłuża czas wykonywania robót. Zgodnie z planem, inwestycja ma być ukończona dokładnie 18 sierpnia. Na razie wszystko idzie zgodnie z harmonogramem - zapewnia Jerzy Geniusz, dyrektor Energopolu.
Skrzyżowanie modernizowane jest gruntownie. Oprócz samego placu i wlotów ulic powstaną tu nowe chodniki, ścieżki rowerowe i tzw. mała architektura. Samo rondo będzie miało 60 metrów średnicy. Na jezdni o szerokości 10 m wytyczone zostaną trzy pasy ruchu.
Koszt przebudowy krzyżówki oszacowano na 14 mln zł. Ponad 11 mln zł miasto otrzymało jako dofinansowanie z Unii Europejskiej.

Opracowanie "Leszek Wójcik" "Kurier Szczeciński", 26 czerwca 2007 roku.

* * *

Prace na finiszu?

Plac budowy 14.07.2007 roku.

Prace na rondzie ks.Gierosa dobiegają końca - czy naprawdę?. Firma budująca rondo i przyległości tzn. "Energopol" uporała się już z uzbrojeni podziemnym i wzięła się za budowę jezdni. Po zbudowaniu jezdni wreszcie skończy się gehenna kierowców z przejazdem przez rondo, które jest najbardziej zatłoczonym skrzyżowaniem w mieście. Wypada mieć nadzieję, że prace zakończą się zgodnie z terminem zawartego w kontrakcie.
















* * *

Patrzą Ku Słońcu - rondo Gierosa - asfalt będzie na wszystkich jezdniach

Plac budowy 16.07.2007 roku.

Niewykluczone, ze Energopol ułoży ostatnią warstwę masy bitumicznej na południowej części ronda do końca lipca. Zatem przed regatami całe rondo będzie przejezdne.
Kładziemy już pierwszą warstwę bitumiczną na ul. Ku Słońcu od Krętej do ronda - powiedział nam Jacek Kalinowski, kierownik budowy. Później zrobimy podbudowę bitumiczną od strony centrum a następnie położymy 8 cm warstwy wiążącej. Potem Energopol będzie układał granitowe ścieki burzowe przy krawężnikach. Jeżeli pogoda dopisze, to pod koniec tygodnia będzie można układać ostatnią, ścieralną warstwę masy, po której będą jeździły auta.
Przypomnijmy, że miastu zależy, by rondo było przejezdne w obie strony jeszcze przed zlotem żaglowców. Początkowo plany były takie, że do tego czasu zupełnie skończona zostanie część pomocna, a na części południowej, po której odbywa się obecnie ruch, ostatnia warstwa asfaltu będzie kładziona już po regatach.
Teraz myślimy, że jeżeli wszystko pójdzie dobrze, to ścieralną zrobilibyśmy jeszcze przed regatami - zdradza Jacek Kalinowski. Zależy, czy w ciągu tygodnia uda nam się położyć ścieralną na części, gdzie teraz pracujemy.
Zakończenie ulicy Ku Słońcu przed sierpniem, to priorytet. Wolno postępują za to prace na ul. Derdowskiego. Na Derdowskiego jesteśmy w lesie i specjalnie nie przyspieszymy. Jest tam co robić - przyznaje kierownik. Kończymy przekładanie instalacji podziemnych. Trzeba zrobić korytowanie, ułożyć dwie warstwy podbudowy i trzy asfaltu. Oczywiście chcielibyśmy też tamtędy puścić ruch, ale Ku Słońcu jest najważniejsza.

Opracowanie "Maciej Janiak" "Głos Szczeciński", 16 lipca 2007 roku.

* * *

Ku Słońcu wkrótce przejezdna - pożegnanie z korkiem?

Plac budowy 19.07.2007 roku.

Ulica Ku Słońcu będzie przejezdna już za kilka dni! Wykonawca - firma Energopol - zakończy asfaltowanie skrzyżowania jeszcze w lipcu. Wszystkie prace na rondzie mają być ukończone do 18 sierpnia.
Na tę chwilę szczecinianie czekają z utęsknieniem. Skrzyżowanie ul. Ku Słońcu z ulicami Europejską i Derdowskiego jest bowiem jednym z najbardziej zatłoczonych miejsc w Szczecinie. Korki i zatory tworzą się tu nie tylko w godzinach szczytu. Na przejazd czeka się nawet kilkadziesiąt minut.
Na szczęście modernizacja ronda zbliża się do końca. Ul. Ku Słońcu będzie przejezdna już za kilka dni, czyli korki znikną jeszcze przed regatami. Wykonawca obiecuje, że do tego czasu będą drożne obie jezdnie i w obu kierunkach. Gorzej jest z ulicami Europejską i Derdowskiego - na razie nie wiadomo, czy uda się je uruchomić w tym miesiącu. Jak mówią drogowcy, wszystko zależy od pogody: nie może padać! Ale to nie znaczy, że nie zakończymy inwestycji w terminie - zapewnia Roman Siemczyk reprezentujący inwestora zastępczego. - Prace idą zgodnie z harmonogramem. Rondo będzie gotowe do 18 sierpnia.
Bo najważniejsze i najtrudniejsze roboty już są wykonane. Asfaltowanie krzyżówki (przede wszystkim przy ulicach Derdowskiego i Europejskiej) potrwa do 12-13 sierpnia, ulice te będą więc przejezdne jeszcze przed świętem Matki Boskiej Zielnej. Oprócz tego drogowcom pozostanie jeszcze wykończenie chodników i ścieżek rowerowych, założenie oświetlenia, ustawienie oznakowania i nasadzenie zieleni.
Koszt przebudowy krzyżówki oszacowano na 14 min zł. Ponad 11 mln zł miasto otrzymało jako dofinansowanie z Unii Europejskiej.

Opracowanie "lw" "Kurier Szczeciński", 19 lipca 2007 roku.

* * *

Na Gumieńcach

Plac budowy 23.07.2007 roku.

W kolejny - już ostatni etap - wkracza budowa ronda u zbiegu ulic Derdowskiego, Ku Słońcu, Europejskiej i Okulickiego. Od dziś ma na nich obowiązywać już ruch okrężny, choć nadał nie będzie możliwy wjazd w ul. Derdowskiego.
To wymusza zmiany w kursowaniu autobusów. Od dziś linia 53 od przystanku "Kmieca" kursuje ulicami Derdowskiego, Świerczewską, Santocką, Ku Słońcu do wybudowanego ronda i dalej ulicami Europejską i Dworską.
Linia 60 od przystanku "Kmieca" ulicami Derdowskiego, Świerczewską, Santocką, Ku Słońcu do ronda i delej ul. Okulickiego. Likwidacji ulega przystanek"Gumieńce" na ul. Kwiatowej.

Opracowanie "ToT" "Kurier Szczeciński", 23 lipca 2007 roku.

* * *

Zmiana organizacji ruchu i rozkładu jazdy

Plac budowy 30.07.2007 roku.

Od dnia 30.07.2007 r. do 31.07.2007 r. nastąpi zmiana organizacji ruchu kołowego na budowanym rondzie przy skrzyżowaniu ulic: Ku Słońcu, Europejskiej i Okulickiego, w związku z kolejnym etapem tej budowy. W związku z tym zmienione zostaną trasy i rozkłady jazdy kursujących tam linii autobusowych.
Organizacja ruchu:
1. Linia 53 kursować będzie na skróconej trasie w relacji: Stocznia Szczecińska do przebudowywanego ronda przy ul. Ku Słońcu według specjalnego rozkładu jazdy. Od ul. Derdowskiego autobus kursować będzie ulicami: Świerczewską, Santocką, Ku Słońcu, Derdowskiego gdzie znajduje się przystanek końcowy. Uruchomiony zostanie dodatkowy przystanek „Świerczewska–Derdowskiego” na ul. Świerczewskiej przy sklepie Plus i „Szkoła Salezjańska” na ul. Ku Słońcu.
2. Linia 60 kursować będzie na skróconej trasie w relacji: Stocznia Szczecińska do przebudowywanego ronda przy ul. Ku Słońcu według specjalnego rozkładu jazdy. Od ul. Derdowskiego autobus kursować będzie ulicami: Świerczewską, Santocką, Ku Słońcu, Derdowskiego gdzie znajduje się przystanek końcowy. Uruchomiony zostanie dodatkowy przystanek „Świerczewska–Derdowskiego” na ul. Świerczewskiej przy sklepie Plus i „Szkoła Salezjańska” na ul. Ku Słońcu.
3. Linia nr 853 kursować będzie na trasie: Pomorzany – Dworska – Europejska - Wrocławska i dalej do pętli przy ul. Cukrowej. Autobus kursować będzie wg specjalnego rozkładu jazdy. Na trasie autobusu obowiązywać będą dotychczasowe przystanki dla linii nr 53 i 60. Na ul. Dworskiej za skrzyżowaniem z ul. Europejską uruchomiony zostanie dodatkowy przystanek „Ku Słońcu”, oznakowany tablicą kierunkową „kier. Pomorzany” Dotychczasowy przystanek „Ku Słońcu” oznakowany zostanie tablicą kierunkową „kier. Cukrowa”.
Ponadto utrzymany zostanie dla tej linii przystanek „Europejska” na kierunku do Ku Słońcu, zlokalizowany w zatoce na ul. Europejskiej. Wybrane kursy dojazdowe i zjazdowe linii nr 853 wykonane są przez ul. Kwiatową i wpisane w rozkład jazdy linii nr 53 (kursy do Pomorzan) i linii nr 60 (kursy do Cukrowej oraz kursy zjazdowe).
Po dojechaniu do przebudowywanego ronda, pasażerowie mogą kontynuować dalszą jazdę po przejściu pieszo do autobusów oczekujących na ul. Ku Słońcu na przystankach „Ku Słońcu” na ul. Dworskiej i „Ku Słońcu” na ul. Derdowskiego.
4. Linia nr 528 kursować będzie na trasie: Gumieńce pętla – ul. Ku Słońcu – pl. Kościuszki – Pomorzany Dobrzyńska według dotychczasowego rozkładu jazdy. Zawieszony zostanie przystanek „Kwiatowa” na ul. Okulickiego oraz likwidacji ulegnie dla tej linii przystanek „Ku Słońcu” na ul. Derdowskiego. Autobus od przystanku „Szkoła Salezjańska” kursować będzie normalną trasą.
5. Linia nr 529 kursować będzie na trasie: Głębokie(Jaworowa) – pl. Rodła według dotychczasowego rozkładu jazdy. Od przystanku „Wrocławska” autobus kursować będzie ulicami: Okulickiego , Kwiatowa, Ku Słońcu do przystanku „Szkoła Salezjańska” i dalej własną trasą. Zawieszony zostanie przystanek „Kwiatowa” na ul. Okulickiego. Likwidacji dla tej linii ulegną przystanki: „Ku Słońcu” na ul. Derdowskiego oraz tymczasowy przystanek dla tej linii na ul. Europejskiej. Natomiast dodatkowo dla tej linii obowiązuje przystanek „Kwiatowa”, dotychczasowy przystanek linii nr 60 w kierunku do Stoczni Szczecińskiej.
Informacje dla pasażerów
Pasażerowie posiadający bilety miesięczne na linię nr 53 upoważnieni są dodatkowo do przejazdu linią nr 853 do Pomorzan. Pasażerowie posiadający bilety miesięczne na linię nr 60 upoważnieni są dodatkowo do przejazdu linią nr 853 do pętli przy ul. Cukrowej.

* * *

Rondo na Gumieńcach otwarte

Dziś uroczyście otwarto rondo na Gumieńcach i nadano mu imię ks. Lucjana Gierosa.
Koszt najważniejszej inwestycji na Gumieńcach to 14 milionów złotych. Inwestycja trwała od czerwca 2006 roku. W tym czasie powstała wyspa centralna o średnicy 60 metrów i dwupasmowa jezdnia. W sumie 12 tysięcy metrów asfaltu w kilku warstwach, 4 tysiące metrów nowych chodników i 2 tysiące metrów kwadratowych ścieżek rowerowych.
Ostatnią drogową blokadę symbolicznie zdjął z ronda prezydent Szczecina Piotr Krzystek. Potem przepraszał kierowców za długotrwałe utrudnienia w ruchu.
Wojciech Bartoszewski z Energopolu, przedstawiciel wykonawcy prac nie krył zadowolenia z końca inwestycji. Z uwagi na skomplikowany charakter inwestycji i ciągły ruch, rondo nie mogło być wyłączone z ruchu - tłumaczy Bartoszewski.
Nadanie rondu imienia ks. Lucjana Gierosa, zdaniem ks. Mariusza Słomińskiego, jest uhonorowaniem zasłużonego szczecinianina. Wybudował szkoły przy ul. Witkiewicza i przy ul. Ku Słońcu - wymienia zasługi ks. Słomiński.
Dziś na rondzie ks. Gierosa są korki z powodu nowej organizacji ruchu przed 1 listopada.

Opracowanie "Magdalena Nieniewska " "Polskie Radio Szczecin", 31 października 2007 roku.

* * *



Lata 90 XX wieku


Wiek XXI


Linki



Copyright © Janusz Światowy, 2002
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Optymalizacja pod Internet Explorer